Γλωσσική πολυμορφία και γλωσσική διδασκαλία στο δημοτικό σχολείο (Ανοιχτό μάθημα)
Ευγενία Βασιλάκη
Στο πλαίσιο του μαθήματος επιχειρείται να τεθεί το θεωρητικό πλαίσιο για τη γλωσσική διδασκαλία σε τάξεις με μαθητές που έχουν διαφορετικό γλωσσικό και πολιτισμικό υπόβαθρο και να καταδειχτούν τρόποι και τεχνικές διαφοροποίησης της διδασκαλίας της γλώσσας που να ανταποκρίνονται στις ανάγκες και τη δυναμική τέτοιων μικτών τάξεων.
ΛιγότεραΣτο πλαίσιο του μαθήματος επιχειρείται να τεθεί το θεωρητικό πλαίσιο για τη γλωσσική διδασκαλία σε τάξεις με μαθητές που έχουν διαφορετικό γλωσσικό και πολιτισμικό υπόβαθρο και να καταδειχτούν τρόποι και τεχνικές διαφοροποίησης της διδασκαλίας της γλώσσας που να ανταποκρίνονται στις ανάγκες και τη δυναμική τέτοιων μικτών τάξεων.
Στο πλαίσιο του μαθήματος επιχειρείται να τεθεί το θεωρητικό πλαίσιο για τη γλωσσική διδασκαλία σε τάξεις με μαθητές που έχουν διαφορετικό γλωσσικό και πολιτισμικό υπόβαθρο και να καταδειχτούν τρόποι και τεχνικές διαφοροποίησης της διδασκαλίας της γλώσσας που να ανταποκρίνονται στις ανάγκες και τη δυναμική τέτοιων μικτών τάξεων.
Θεματικές Ενότητες
Στόχοι της θεματικής ενότητας "Εισαγωγικό μάθημα" είναι:
- να ενημερωθούν οι φοιτητές για το περιεχόμενο και τις απαιτήσεις του μαθήματος,
- να προβληματιστούν πάνω σε βασικά ζητήματα σχετικά με τη διδασκαλία και τη μάθηση σε πολύγλωσσες τάξεις, τα οποία θα αναλυθούν περαιτέρω στη διάρκεια του εξαμήνου.
Περιεχόμενο ενότητας:
Περιεχόμενο, συγγράμματα, απαιτήσεις μαθήματος
Συζήτηση/προβληματισμός με βάση τους άξονες- ερωτήματα στο Σκούρτου 2000: διγλωσσία και μάθηση, σχολική επιτυχία/αποτυχία, παρουσία/ απουσία πρώτης γλώσσας μαθητών
Λέξεις-κλειδιά ενότητας:
δίγλωσσοι μαθητές, μάθηση, σχολική επιτυχία
Στόχοι της θεματικής ενότητας "Διγλωσσία" είναι:
- να εξοικειωθούν οι φοιτητές με τα χαρακτηριστικά της διγλωσσίας, τις μορφές και τους παράγοντες διαμόρφωσής της,
- να συνειδητοποιήσουν τον ρόλο της πρώτης γλώσσας στη μάθηση.
Περιεχόμενο ενότητας:
Περιεχόμενο του όρου διγλωσσία: ορισμός, διακρίσεις σε σχέση με την ηλικία, αφαιρετική/ προσθετική διγλωσσία, τα γνωστικά οφέλη της διγλωσσίας
Ο ρόλος της πρώτης γλώσσας στη μάθηση: κοινή υποκείμενη γλωσσική ικανότητα, ανάπτυξη της Γ1 και ακαδημαϊκή επιτυχία
Λέξεις-κλειδιά ενότητας:
διγλωσσία, αφαιρετική/προσθετική διγλωσσικά, γνωστικά οφέλη διγλωσσίας, πρώτη γλώσσα
Στόχοι της θεματικής ενότητας "Ακαδημαϊκή γλωσσική ικανότητα" είναι:
- να συνειδητοποιήσουν οι φοιτητές τη διάκριση του Cummins μεταξύ συνομιλιακής ευχέρειας και ακαδημαϊκής γλωσσικής ικανότητας,
- να αναγνωρίζουν βασικά χαρακτηριστικά της ακαδημαϊκής γλώσσας,
- να εξοικειωθούν σε θεωρητικό επίπεδο με το πλαίσιο ανάπτυξης της ακαδημαϊκής γλωσσικής ικανότητας δίγλωσσων μαθητών.
Περιεχόμενο ενότητας:
Οι τρεις πτυχές της γλωσσικής ικανότητας: επικοινωνιακή ικανότητα και ακαδημαϊκή γλωσσική ικανότητα.
Χαρακτηριστικά ακαδημαϊκής γλώσσας: ο λόγος των επιστημών.
Καλλιέργεια της ακαδημαϊκής γλωσσικής ικανότητας: εστίαση στo νόημα, εστίαση στη γλώσσα, εστίαση στη χρήση).
Γνωστικές απαιτήσεις δραστηριοτήτων και πλαισιακή στήριξη (Cummins 1996/2005).
Λέξεις-κλειδιά ενότητας:
συνομιλιακή ευχέρεια, ακαδημαϊκή γλωσσική ικανότητα, γλώσσα της επιστήμης, καλλιέργεια ακαδημαϊκής γλωσσικής ικανότητας, πλαίσιο στήριξης
Στόχοι της θεματικής ενότητας "Διδασκαλία της Ελληνικής ως Γ2" είναι:
- να διακρίνουν οι φοιτητές τα επίπεδα ελληνομάθειας με βάση το Κοινό Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Αναφοράς (Council of Europe 2001)
- να συνειδητοποιήσουν πώς διαφοροποιείται η προσέγγιση της διδασκαλίας της Ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας με ειδικότερη αναφορά:
α. στην ιεράρχηση των γλωσσικών φαινομένων
β. στη διαχείριση των λαθών
γ. στην αξιολόγηση της παραγωγής γραπτού λόγου
Περιεχόμενο ενότητας:
Διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης/ ξένης γλώσσας:
Προσδιορισμός επιπέδων ελληνομάθειας
Περιεχόμενο διδασκαλίας: ιεράρχηση γλωσσικών φαινομένων
Διαχείριση του λάθους: η επικεντρωμένη στο μαθητή ανάλυση λαθών, διερεύνηση λαθών μαθητών της ελληνικής ως Γ2 στον προφορικό και γραπτό λόγο
Αξιολόγηση δεξιότητας παραγωγής γραπτού λόγου στη Γ2: κριτήρια αξιολόγησης, παράδειγμα εφαρμογής, δραστηριότητα
Λέξεις-κλειδιά ενότητας:
επίπεδα ελληνομάθειας, κριτήρια επιλογής περιεχομένου γλωσσικής διδασκαλίας, διαχείριση λαθών, αξιολόγηση παραγωγής γραπτού λόγου στην ελληνική ως Γ2
Στόχοι της θεματικής ενότητας "Κατανόηση γραπτού λόγου" είναι:
- να αντιληφθούν οι φοιτητές την κατανόηση γραπτού λόγου ως διαδικασία δημιουργίας νοήματος
- να συνειδητοποιήσουν τις ιδιαιτερότητες της διδασκαλίας της δεξιότητας σε μαθητές της δεύτερης γλώσσας
- να γνωρίσουν και να εφαρμόσουν τεχνικές διδασκαλίας της κατανόησης γραπτού λόγου σε μαθητές δεύτερης γλώσσας
Περιεχόμενο ενότητας:
Διδασκαλία δεξιότητας κατανόησης γραπτού λόγου σε μικτές τάξεις:η κατανόηση γραπτού λόγου ως διαδικασία
Φάσεις κατά τη διδασκαλία της δεξιότητας (πριν, κατά και μετά την ανάγνωση): ειδικότεροι στόχοι, επισημάνσεις και τεχνικές
Δραστηριότητα
Λέξεις-κλειδιά ενότητας:
κατανόηση γραπτού λόγου, πλαισιακή υποστήριξη, τεχνικές διδασκαλίας ΚΓΛ
Στόχοι της θεματικής ενότητας "Γλώσσα και περιεχόμενο" είναι:
- να έρθουν σε επαφή οι φοιτητές με την προσέγγιση της διδασκαλίας της γλώσσας μέσω περιεχομένου
- να συνειδητοποιήσουν τις προϋποθέσεις και τις τεχνικές εφαρμογής της με αναφορά στο γνωστικό αντικείμενο των μαθηματικών
Περιεχόμενο ενότητας:
Η γλώσσα διαμέσου του προγράμματος σπουδών για τους δίγλωσσους μαθητές:
Διδασκαλία της γλώσσας μέσω περιεχομένου
Γλώσσα και μαθηματικά: στόχοι διδασκαλίας, η γλώσσα των μαθηματικών, στρατηγικές, ο ρόλος του δασκάλου
Λέξεις-κλειδιά ενότητας:
διδασκαλία γλώσσας μέσω περιεχομένου, διδασκαλία μαθηματικών σε δίγλωσσους μαθητές
Στόχος της θεματικής ενότητας "Γλωσσική ποικιλότητα και διδασκαλία" είναι:
- να συνειδητοποιήσουν οι μαθητές πώς η γλωσσική ποικιλότητα εντός της ίδιας γλώσσας εντάσσεται στη γλωσσική διδασκαλία
- να έρθουν σε επαφή με τεχνικές ενσωμάτωσης της γλωσσικής ποικιλότητας στη διδασκαλία μέσω ενός παραδείγματος εφαρμογής για την κυπριακή διάλεκτο
Γλωσσική ποικιλότητα και διδασκαλία: γλωσσική ποικιλία με βάση τον χρήστη/ τη χρἠση, πρότυπη γλώσσα
Γλωσσική ποικιλότητα και εκπαίδευση: στάσεις των εκπαιδευτικών, κατευθύνσεις για τη διδασκαλία
Παράδειγμα διδακτικής παρέμβασης στην Κύπρο (Τσιπλάκου & Χατζηιωάννου 2010)
Δραστηριότητα
γλωσσική ποικιλότητα και γλωσσική διδασκαλία, κυπριακή διάλεκτος
να ενημερωθούν οι φοιτητές για τα διαθέσιμα εκπαιδευτικά και επιμορφωτικά υλικά που έχουν παραχθεί στο πλαίσιο ερευνητικών προγραμμάτων για τη διδασκαλία της Ελληνικής ως Γ2.
Περιεχόμενο ενότητας:
- ιστότοποι σχετικοί με τη διδασκαλία της Ελληνικής ως Γ2 σε μαθητές σχολικής ηλικίας (βλ. βιβλιογραφία)
- παρουσίαση εκπαιδευτικών υλικών διαθέσιμων στο διαδίκτυο
Λέξεις-κλειδιά ενότητας:
προγράμματα/ υλικά για τη διδασκαλία της Ελληνικής ως Γ2
Ανοικτό Ακαδ. Μάθημα
![Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα](/eclass/template/default/img/open_courses_logo_small.png)
Αρ. Επισκέψεων : 2311
Αρ. Προβολών : 8869
Ημερολόγιο
Ανακοινώσεις
- - Δεν υπάρχουν ανακοινώσεις -